กทม. หมายถึง “กรุงเทพท่วมหมด”

เมื่อเวลาประมาณ 13.00 น. วันที่ 6 พฤศจิกายน นายศศิน เฉลิมลาภ เลขาธิการที่มูลนิธิสืบนาคะเสถียร ได้โพสต์ข้อความ วิเคราะห์สถานการณ์น้ำท่วมกรุงเทพมหานครตามพื้นที่ต่างๆ ขณะนี้ ผ่านเฟซบุ๊กของตัวเองในชื่อ Sasin Chalermlarp (ศศิน เฉลิมลาภ) พร้อมแผนที่เส้นทางน้ำประกอบดังนี้

สถานการณ์น้ำท่วมในกทม. เป็นธรรมชาติดีครับ คือเป็นน้ำเอ่อ จากถนน และคลอง รวมทั้งท่อ หมายความว่าน้ำจะค่อยๆ ขึ้นมา ไม่มีกำแพงป้องกันชุมชนที่จะพังโครมเดียวแล้วน้ำทลายมาถล่มบ้าน เหมือนบ้านผมที่อยุธยา น้ำเดินทางมาช้าๆ ประมาณ 2-3 กม./วัน นั่นคือถ้าเรารู้ว่าน้ำถึงไหน ดูจากไลน์น่าจะประมาณการน้ำที่มาถึงบ้านเราได้ โดยเช็คจากเวบ gamling.org วันนี้น้ำถึงลาดพร้าว 80 กว่าๆ แล้ว แต่ยังไม่สูง เราต้องรู้ก่อนว่าน้ำไม่สูงถึงไหน แล้วประมาณการมาถึงบ้านเรา ถ้ามาถึงตื้นๆ ที่บ้านเราแล้วก็จะขึ้นสูงค่อนข้างเร็วในทางลึกขึ้น นะครับ ครึ่งวันอาจจะตาตุ่มมาเข่า ได้ แล้วแต่พื้นที่ครับ กระทุ่มแบนล่างๆ ไล่มาถึงบางขุนเทียน ดาวคะนอง บางมด บนๆ พญาไท ดินแดง ห้วยขวาง วังทองหลาง บางกะปิ บึงกุ่ม สะพานสูง บางชัน มีนบุรี ….พื้นที่ที่ยังไม่ถึงน่าจะค่อยๆ เอ่อ ในเวลาวันสองสามวันนี้

ภาพรวมกทม. แบ่งเป็นสี่วง วงแรก น้ำท่วมฝั่งตะวันตก น้ำกำลังจะข้ามคลองภาษีเจริญ โดยเฉพาะบางแค เข้าต่อจอมทองและบางบอน ถ้าเขาระบายได้มากลงท่าจีนก็จะช่วยได้มาก แต่อย่าลืมว่าทั้งหมดคือการเพิ่มน้ำให้ท่าจีน ทำให้นครชัยศรี สามพราน และกระทุ่มแบน ที่ท่าจีนเต็มที่แล้วไปต่อยาก แลขยายเขตน้ำท่วมสองฝั่งน้ำท่าจีนไปถึงสมุทรสาคร ได้ตลอด วงที่สองคือสองฝั่งเจ้าพระยา ตอนนี้แนวกั้นน้ำยังเอาอยู่ แต่ สายๆ ค่ำ น้ำจะขึ้นจากน้ำหนุน วงกรุงเทพชั้นใน มาถึงลาดพร้าว จตุจักร คันนายาว ขยายวงสู่ บางซื่อ พญาไท บางกะปิ บึงกุ่ม อย่าถามเลยว่าน้ำลึกแค่ไหน เพราะมันมาเรื่อยๆ แข่งกับการระบาย และการใช้ถุงทรายกั้นด้านบน มันมาได้สูงเท่าอก หรือท่วมหัวในที่บ้านต่ำๆ และท่วมถนนจนรถวิ่งไม่ได้ ก็แล้วกัน ถ้ามันยังมากกว่าการระบายมากๆ

จากภาพที่แล้วอีกวงคือ นอกคันถนนหทัยราษฎร์-ร่มเกล้า ค่อยๆขึ้นอย่างช้าๆ เต็มหนองจอก คลองสามวา ถึงมีณแล้ว กำลังเริ่มที่ลาดกระบัง ผมไม่รู้จริงๆ ว่า คลองต่างๆที่ด้านใต้ และถนนมอเตอร์เวย์ เขาเตรียมทำอะไรกับช่วงลอดหรือยัง ปัจจัยความสูงของน้ำยังขึ้นกับถนนต่างๆอีกด้วยเช่น สุวินทวงศ์ และการระบายจากคลองแสนแสบ และประเวศบุรีรมย์ ไปออกนอก กทม.

ขยายภาพสู่กรุงเทพชั้นใน มีสองวง วงบน คือดอนเมือง ลงมาลาดพร้าว บึงกุ่ม คันนายาว ในวงแดง “ไม่รอด” นานแล้ว จะลดหรือไม่ขึ้นกับความสามารถในการระบายลงท่อ อุโมงค์ยักษ์(ที่ไม่ใช่ยักษ์ใหญ่) พื้นที่ไม่ท่วมช่วงนี้คือ ปากเกร็ด แคราย ดุสิต เพราะความสามารถในการป้องกัน ระบาย และพื้นที่สูง นอกจากนี้ปริมาณน้ำที่เข้ามาได้เฉพาะ โลคอลโรด เปรมประชากร และวิภาวดี มีไม่พอที่จะข้ามแนวกั้นของคลองประปา วงล่างสีดำ คืเขตที่ตอนบนต้องได้รับน้ำบ้าง และตอนล่างๆ ยังน่าจะยังป้องกันไว้ได้ ตั้งแต่แนวใต้คลองสามเสนต่อ แสนแสบลงมา คือ พระนคร ราชเทวี ป้อมปราบ ปทุมวัน วัฒนา สวนหลวง แต่สำหรับ บางกะปิ สะพานสูง เนื่องจากต่ำมาก ดังนั้นน้ำจะมาตามท่อ เพื่อให้ระดับเท่ากับฝั่งเหนือ ไม่น่ารอดนะครับถ้าระบายและสูบออกไม่ได้ ใต้จากนั้นมาว่ากันอีกที ส่วนด้านนอก ก็ต้องดูการระบายน้ำทั้งด้านแนวนอน และแนวตั้งตามลูกศรสีส้ม

บางพลี บางบ่อรอน้ำอีกนาน แต่เข้าใจว่าคลองเยอะ น้ำมาไม่มาก มาช้า น่าจะไม่มีปัญหามากนัก ยกเว้นคนที่ทำนากุ้ง นาปลา ไงๆ ก็ต้องเตรียมระวังให้ดี อาจจะล้น หรือ รับน้ำเสีย

ฝั่งตะวันตก มีห้าวง วงสมุทรสาครฝั่งคลองดำเนินสะดวก ควรระวังน้ำเหนือที่วกลงมาจากนครปฐม น่าจะกระทบกับคนทำนาปลา นากุ้ง แต่พอมาเจอระบบคลองแพรกลำประโดงที่บางยางลงมาน่าจะไม่เท่าไหร่ แต่คุณภาพน้ำและน้ำที่สูงขึ้นไงๆก็อาจจะกระทบกับสวน และแปลงกล้วยไม้ ตั้งแต่สามพราน คลองจินดา แน่นอน ส่วนล่างลงมา ก็ต้องหาทางลดความเสียหายและระบายน้ำไม่ให้ล้นร่องคลองซอยต่างๆ แต่ใกล้ท่าจีนไงๆก็มีเอ่อ ในอาทิตย์นี้จนท่วมออกมาตามที่ต่ำแน่ เมืองนครปฐม น่าจะ ไม่มาก ยกเว้นคลองเจดีย์บูชา รวมถึงคลองอื่นๆ ที่เชื่อมท่าจีน วงสีแดงๆ ใต้เมืองนครปฐม ต้องระวังน้ำลงบ่อปลาครับ

จากรูปที่ผ่านมา วงสีขาวฝั่งกระทุ่มแบนตะวันออก และมหาชัย เป็นพื้นที่รับน้ำแน่ๆ ถ้า ข้ามภาษีเจริญ ผมยังคิดว่าน้ำจะมาถึงในอาทิตย์นี้ น้ำที่ว่าหากมีหน้าตัดมวลน้ำ สิบกิโลเมตร ในอัตราเร็ว 2.5 กม./วัน ก็จะมีน้ำมาถึงหน้าถนนพระรามสองเพียง 20-30 ล้าน ลบ.ม./วัน ถ้าหาทาง “รอด+ข้าม” พระรามสองได้ เราอาจจะมีถนนลงใต้ และหากหาทางระบายลงคลองแนวตั้ง และพื้นที่แก้มลิงสองฝั่งคลองมหาชัย ที่ว่าๆกันได้ในปริมาณใกล้เคียงนี้ เมืองสมุทรสาคร จะไม่ท่วม แต่ต้องลุยกันไปสองเดือนนะครับ วงสีดำเป็นวงกรุงเทพชายทะเล น้ำกำลังหาทางล้นคลองภาษีเจริญ จอมทอง ฝั่งตะวันตกขอบๆของราษฎร์บูรณะ และบางขุนเทียนด้านเหนือ มาจรดพระรามสอง ช่วยกันระบายลงท่อ เพื่อรักษาพระรามสองกันครับ พอลงชายทะเล ก็ต้องระวังนากุ้ง บ่อปลาอาครับ ส่วนวงเหลืองถัดมาผมว่ามีลุ้น “รอด” แต่อาจจะมีน้ำขึ้นจากเจ้าพระยาช่วงน้ำขึ้นครับ

ในภาพรวมของน้ำท่วมภาคกลางวันนี้ เราเริ่มมีความชัดเจนมากขึ้นดังที่ว่ามา ยกเว้น “มีเหตุคันหลักหก คันลำลูกกา และแนวกั้นเจ้าพระยามีปัญหา” พื้นที่ที่ผมไม่กล้าวิเคราะห์มากคือ ฝั่งธนชั้นใน ไม่รู้ว่าน้ำจะมาจากทางฝั่งตลิ่งชันและบางพลัดถึงบางกอกน้อย บางกอกใหญ่ ฝั่งธน คลองสาน ต้องระวังไว้ครับ แนวน้ำน่าจะมาทางลูกศรสีส้มที่วงไว้ ส่วนจะข้ามท่าจีน ไปแม่กลองหรือไม่ ขึ้นกับว่ากรมชลเขาจะผันต่อจากท่าจีนไปหรือเปล่า ช่วงนี้เอาแค่นี้ก่อนนะครับ ส่วนรวมการวิเคราะห์สักครู่ ค่อยว่ากัน ช่วยกันผลักให้ภาครัฐเร่งดำเนินการผันลงทะเล ตามแนวคิดที่ภาคประชาชนว่าๆกันครับ พอเห็นวันนี้แล้วเสียดาย แจ้งวัฒนะ-รามอินทรา จังครับ ถ้าเราใช้ถนนใหญ่เส้นนี้ทำอะไรสักอย่างเราน่าจะคุมน้ำได้ดีกว่านี้ วันนี้เลยต้องมาใช้ถนนลาดพร้าวกั้นทั้งๆที่ตำกว่า ใต้กว่าตั้งเยอะ แค่นี้ครับ